Aanbieden petitie: “Stop grootschalige bomenkap; een ander en duurzamer natuurbeleid”

Op dinsdag 30 januari as. zullen wij als deelnemer aan het Landelijk Netwerk Bossen- en Bomenbescherming onze petitie voor "Een Beter Natuurbeleid", met inmiddels 36.060 ondertekeningen, om 13.30 uur aanbieden aan de Vaste Kamer Commissie LNV in Den Haag, Prinses Irene pad 1.

Zie:https://beternatuurbeleid.petities.nl/)

Bij het Landelijk Netwerk (LNBBB) zijn 49 organisaties aangesloten die schoon genoeg hebben van de ontbossing in ons land. Door de vele brieven die het LNBBB hieromtrent stuurde naar de LNV-commissieleden, provincies en gemeenten, nam Minister Schouten in 2019 het initiatief een Bossenstrategie te ontwikkelen om hiermee de onrust bij de burgers weg te nemen. Haar projectmanagers hebben diverse keren overleg gehad met het LNBBB, maar dit bleek uiteindelijk meer om het vinkje “burgers gehoord” te kunnen plaatsen. Na slechts twee maanden werd aan de Minister al een concept overhandigd, met tot gevolg dat zij direct met grote spoed “herstel-” werkzaamheden uitvaardigde, die niet veel anders betekenden dan boskap in mooie natuurgebieden en vele bospercelen gingen voor de bijl. 

Overigens is deze versie van de Bossenstrategie intussen nog nooit door de Tweede Kamer goedgekeurd. Wat het LNBBB en haar deskundigen betreft is deze huidige Bossenstrategie juist zeer schadelijk voor onze bossen en gebaseerd op drijfzand. 

(Wij hebben de minister indertijd een brief geschreven waarin wij een aantal beweringen in haar kamerbrief “Bossenstrategie” weerleggen: https://bomenachterhoek.blogspot.com/2019/08/reactieop-de-kamerbrief-van-de-minister.html) 

De onrust die de Minister wilde wegnemen is hierdoor alleen maar groter geworden. Want het zijn de bos-exploiterende partijen die door haar gehoord zijn, terwijl onafhankelijke deskundigen stelselmatig door de Minister terzijde werden geschoven, waardoor de schadelijke, vergunningvrije, zelfs ongelimiteerde kap van 0.5 ha bos namens deze Bossenstrategie intussen al desastreuze gevolgen heeft voor onze biodiversiteit waarbij kwetsbare ecosystemen worden vernietigd. (Een aantal provincies heeft al een voorschot genomen op de Bossenstrategie).

Dit jaar is door de huidige Minister en Staatsbosbeheer uitgeroepen als: “Het Jaar van de Bossen” en daarmee een uitgelezen moment om aandacht te vragen voor onze huidige bossen, die o.a. zèker niet “van Brussel” vanuit N2000 gekapt hoeven te worden; zoals vaak als oneigenlijk argument wordt aangevoerd! 

N2000 eist juist: “Behouden en beschermen wat is, vooral bossen voor de samenhang van een ecologisch en biodivers netwerk”!

Het LNBBB pleit dus voor een ander en Beter Natuurbeleid!

Zie: https://bomenachterhoek.blogspot.com/2019/08/landelijk-netwerk-bossen-en.html?spref=tw

Ontbossing

In 2022 is wereldwijd 6,6 miljoen hectare bos permanent verdwenen. Dat is 4% meer dan in 2021. Het grootste deel van het verdwenen bos bestaat uit tropische regenwouden. Het gaat dan om 4,1 miljoen hectare. De ontwikkeling staat in schril contrast met de afspraken die ruim 140 landen in 2021 maakten op de klimaatconferentie van Glasgow om per 2030 een eind te maken aan de ontbossing.

Het verlies van bos is 21% hoger dan zou moeten om ontbossing in 2030 helemaal te hebben gestopt. De grootschalige kap van bossen vindt vooral plaats voor mijnbouw, de aanleg van infrastructuur en de landbouw. 

Een andere belangrijke oorzaak is de houtproductie voor bijvoorbeeld timmerhout en papier. Het Wereld Natuur Fonds wil verdere ontbossing tegengaan door kunstmatige intelligentie in te zetten. De organisatie ontwikkelt in samenwerking met Wageningen University & Research, Deloitte en Boston Consulting Group een systeem dat de houtkap in tropische bossen kan voorspellen.

Het systeem gebruikt onder andere satellietbeelden om tot 6 maanden vooruit te kunnen inschatten waar mogelijk illegale ontbossing zal gaan plaatsvinden. Met die informatie kunnen lokale overheden en gemeenschappen optreden voordat de daadwerkelijke kap begint.

De eerste pilots met het systeem blijken goed uit te pakken. In Gabon en het Indonesische deel van Borneo monitort het systeem circa 8 miljoen hectare aan bos, en zijn er al ruim 30 vroegtijdige acties ondernomen om ontbossing te voorkomen.

Bron: Wereld Natuur Fonds / Volkskrant Via: NatuurNetNieuws, uitgave van platform GROEN! natuurlijk: www.groen-natuurlijk.nl

BOOM van het JAAR 2023

De Marialinde in het hart van het Brabantse Oisterwijk is verkozen tot De Boom van het Jaar 2023. De 650 jaar oude lindeboom won met 7.076 stemmen en bleef daarmee de directe concurrent in IJsselstein ruim voor. 

De Marialinde wordt automatisch de Nederlandse inzending voor de Europese verkiezing Tree of the Year die in februari 2024 wordt gehouden. SBNL Natuurfonds verzorgt sinds 2018 de selectie van deze Nederlandse inzending.

 

Foto: Nardo Kaandorp

De Marialinde aan De Lind achter het oude Raadhuis werd al vermeld in 1388. Lindebomen werden in vroeger tijden in een stads- of dorpskern vaak gebruikt voor de rechtspraak. Daarnaast werden naast de Marialinde altijd markten en dorpsfeesten gehouden. De boom is onlosmakelijk verweven met de historie van Oisterwijk. De Marialinde was aangemeld door 'Bezoek Oisterwijk', die samen met de gemeente veel aandacht voor de Marialinde wist te genereren.

Bron: NatuurNetNieuws, uitgave van platform GROEN! natuurlijk: www.groen-natuurlijk.nl

Plan Boom

De partijen achter het 'Plan Boom' hebben de website boomkiezer.nl ontwikkeld. Deze is bedoeld als een hulpmiddel voor mensen die bomen en struiken willen planten die goed zijn voor de natuur.

Op boomkiezer.nl zijn alleen inheemse bomen en struiken te vinden. Deze soorten gedijen hier van nature goed, zijn aangepast aan de lokale omstandigheden en daardoor beter bestand tegen bijvoorbeeld droge zomers of natte winters. 

 

 

Inheemse bomen en planten vormen een belangrijk leefgebied voor veel soorten planten en dieren die hier leven. Bomen zorgen bovendien voor gezonde lucht. De Boomkiezer is een campagne van de Natuur- en Milieufederaties om zoveel mogelijk bomen te planten. Plan Boom wordt mede mogelijk gemaakt door de steun van de deelnemers van de Nationale Postcode Loterij.

 

Bron: Natuur- en Milieufederaties via: NatuurNetNieuws, uitgave van platform GROEN! natuurlijk: www.groen-natuurlijk.nl

Wateropname door Bomen

Onderzoeker Alessandro Montemagno ontwikkelde nieuwe methoden om de wateropname door bomen goed vast te kunnen stellen.

Hij gebruikte zeldzame aardelementen als tracers om met een hogere nauwkeurigheid de opname te kunnen bepalen en ontwikkelde nieuwe methoden voor het bemonsteren van boomsappen.

 

Zijn benadering maakt een diepgaander onderzoek mogelijk van de isotopische en chemische samenstelling van het boomsap, waardoor er meer kennis ontstaat over de waterdynamiek in bossen.

Bron: Wageningen University & Research, 

http://tinyurl.com/3t3tkvbs

via: NatuurNetNieuws, uitgave van platform GROEN! natuurlijk: www.groen-natuurlijk.nl

 

Prijsuitreiking voor Groenste Project in de Achterhoek

De Bomenstichting Achterhoek (BSA) deelt elk jaar, ter gelegenheid van de nationale Boomfeestdag, een prijs uit voor “Het Groenste Project in de Achterhoek” van het afgelopen jaar.

Deze prijs, bestaande uit een boom naar keuze van zo’n € 125,- gaat afwisselend naar een organisatie, particulier, landgoed of gemeente, die naar het idee van de BSA een bijzondere bijdrage heeft geleverd aan de natuur.

Deze keer viel Landgoed Het Hoenderbosch in de prijzen, in het buitengebied van Westendorp in de gemeente Oude IJsselstreek. 

(https://www.landgoedhethoenderbosch.nl/)

De keuze werd een Walnotenboom, en de BSA reikte deze prijs afgelopen zaterdag uit, met een woordje van voorzitter Jaap Cannegieter.

In 2007 legden eigenaar Bert Bruil en zijn dochters Saskia en Karine dit nieuwe landgoed aan, met de bedoeling het terug te geven aan de natuur. Ook zijn kleinkinderen Mirthe (10) en Tim (8) helpen al actief mee bij het planten van bomen.

Dit inmiddels al flink gegroeide natuurgebied vormt een onderdeel van een groter geheel, als schakel in de ecologische verbindingszone.

Inmiddels zijn een poel twee nieuwe bosgebieden aangelegd, tevens werd een deel van de bodem afgeschraapt om te verschralen en zo de zaadbanken de kiemingscondities te bieden voor wilde planten. Heidestruiken zijn al opgekomen en in 2019 kwamen ook al de eerste orchideeën tevoorschijn, zoals de wespenorchis.

Tevens wordt sinds 2017 om de twee jaar, volgens de richtlijnen van de vereniging SOVON,  geïnventariseerd welke vogels het gebied intussen al hebben gevonden, en dat is verbluffend: al zo’n 29 soorten, waaronder:

Fazant, Meerkoet, Koekoek, Steenuil, 3 spechtensoorten, Witte Kwikstaart, Winterkoning, Roodborsttapuit, Zanglijster, Bosrietzanger, Tuinfluiter, Zwartkop, Tjiftjaf, Fitis, Goudhaan, Glanskop, Boomklever, Boomkruiper, Ekster, Zwarte Kraai, Spreeuw, Vink en Putter en nog veel meer!

Voor dit zeer te prijzen initiatief werd de BSA Bomenprijs 2022 toegekend aan Landgoed Het Hoenderbosch: het realiseren van deze parel als bijdrage aan de natuur voor de lange termijn!

(Eerdere jaarlijkse Bomenprijzen deelde de BSA uit aan o.a: Gemeente Oost Gelre, Gemeente Berkelland, Historische buitenplaats De Wildenborch, Gemeente Doetinchem en Coöperatie ‘Land van Ons’).

BERGIEP - Ulmus glabra ‘Cornuta’

Als ik de naam ‘duiveltjesiep’ lees, word ik nieuwsgierig naar de boom die deze bijzondere bijnaam draagt. Het blijkt de bergiep of ruwe iep te zijn. Maar waarom noemt men hem zo…?

Kenmerkend voor de typische wilde vorm van de bergiep is dat de bladeren -vooral de schaduwbladeren- meer dan één punt kunnen vormen. Die meerpuntige bladeren zijn overal aan de boom te vinden waardoor hij deze aparte bijnaam kreeg. Vaak worden drie of vier punten gevormd, maar het kunnen er ook (maximaal) negen zijn.

De variëteitsnaam 'Cornuta' (de gehoornde) is ontstaan omdat de bladpunten aan de buitenzijde vaak langer zijn dan de centrale punt wat het beeld oproept van een 'hoorn'.

In Duitsland noemt men hem ook wel eekhoorniep.

Monumentale duiveltjesiep in Utrecht. (Foto: © Madelinde Tellegen)

In alle andere kenmerken verschilt de duiveltjesiep niet van de wilde vorm van de bergiep. Hij kan 35 tot 40 m hoog worden, de kroon is breed uitgespreid, de bladeren zijn groot, breed elliptisch, aan de bovenzijde ruw, ook de vruchten zijn relatief groot en bijna cirkelvormig. De in Nederland autochtone bergiep behoort tot het geslacht Ulmus. Vóór de bladontwikkeling verschijnen in februari-maart de bruinviolette bloemen. De vruchten, gevleugelde nootjes, worden door de wind verspreid.

Een van de grootste bergiepen van Nederland is in 1840 geplant en staat in Utrecht in het Zocherpark achter het Centraal Museum. Hij is 36 m hoog en heeft een stamdiameter van 1,80 m. De dikke stam bestaat uit drie losse iepen die in één plantgat gezet zijn waardoor de stamomvang op 1,30 meter hoogte ruim 5,70 meter is. Het is de oudste wych-iep (of Schotse iep) van het land, en heeft de grootste diameter. De boom is aangetast door de parasitaire iepenbuisjeszwam. Daarom is de brede kroon voor de veiligheid diverse malen fors gesnoeid. In de huidige staat vormt deze veteranenboom geen gevaar.

Bron: NatuurNetNieuws, uitgave van platform GROEN! natuurlijk: www.groen-natuurlijk.nl

Testen Wintereik

Vanwege de verwachte toenemende droogtestress in Nederland is er een toenemende interesse in de wintereik. De wintereik (Quercus petraea) is een inheemse boomsoort in Nederland die minder algemeen is dan de erop lijkende zomereik (Q. robur). Hij is goed te herkennen aan de langere bladsteel en het regelmatig gelobde blad. Beide eikensoorten hebben een belangrijke rol in het voedselweb van het bos. De wintereik kan op armere gronden groeien en is minder droogtegevoelig dan de zomereik.

Welke herkomsten van wintereik zijn beter bestand tegen klimaatverandering: onze eigen autochtone populaties of herkomsten uit België of Frankrijk? En welke opstanden produceren de mooiste en grootste bomen? Om deze vragen te beantwoorden legt het Centrum voor Genetische Bronnen Nederland (CGN) in samenwerking met Staatsbosbeheer proeven aan met wel 32 verschillende herkomsten van de wintereik.

In de wintereikenproeven staan boompjes opgekweekt van eikels die geoogst zijn uit oude Nederlandse eikenbossen. Deze staan tussen boompjes uit België, Duitsland, Frankrijk en zelfs een herkomst uit Oostenrijk. Samen groeien ze op onder vergelijkbare omstandigheden, zodat er uiteindelijk bepaald kan worden welke herkomsten onder Nederlandse omstandigheden goed groeien. De bomen worden de eerste 20 jaar regelmatig gemeten. Als eerste wordt de overleving en het tijdstip van bladuitloop beoordeeld. Stamvorm, hoogte en diametergroei kan pas beoordeeld worden als de bomen ouder zijn. Aangezien ook de bodem van belang is, wordt de proef zowel op een armere zandbodem in Amerongen aangelegd als op een rijkere oude akker in Drenthe. Drie vergelijkbare proeven worden ook in België aangelegd door het INBO (Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek). Om de bomen zoveel mogelijk de kans te geven om ongestoord op te groeien, zijn beide proefvelden omrasterd. Zo worden de boompjes beschermd tegen vraat en veegschade van reeën.

Bron: Wur.nl/ NatuurNetNieuws, uitgave van platform GROEN! natuurlijk: www.groen-natuurlijk.nl

Toekomst Paardenkastanje in Nederland

De afgelopen twee decennia is het aantal aangetaste en afgestorven kastanjebomen door de kastanjebloedingsziekte toegenomen. Toch blijkt uit onderzoek door Wageningen University & Research dat de paardenkastanje toekomst heeft in Nederland. Met een speciaal ontwikkelde methode hebben de onderzoekers een grote en diverse collectie kastanjes gescreend op gevoeligheid voor de bacterie die de kastanjebloedingsziekte veroorzaakt.

De bomen werden kunstmatig met de bacterie geïnfecteerd waarna de symptoomontwikkeling in het jaar erna werd gevolgd. Daarbij blijkt dat er grote verschillen in gevoeligheid voor de kastanjebloedingsziekte bestaan tussen kastanjes onderling.

Een aantal minder bekende soorten heeft er duidelijk minder last van. Nog belangrijker is dat er ook tussen individuen van één soort duidelijke verschillen zijn waargenomen; zelfs binnen de zeer gevoelige gewone paardenkastanje blijken individuen voor te komen die duidelijk minder gevoelig zijn voor deze ziekte.

Bron: Wageningen University & Research via NatuurNetNieuws, uitgave van platform

GROEN!natuurlijk: www.groen-natuurlijk.nl

Onze naam “Bomenstichting Achterhoek” zou de indruk kunnen wekken dat we ons alleen met het voorkómen van het kappen van bomen bezighouden.

Dat is echter zeker niet het geval. De statuten van onze stichting zijn veel ruimer, omdat bomen niet een geïsoleerde positie innemen maar ten dienste staan en afhankelijk zijn van thema’s als biodiversiteit, klimaat, water, leefomgeving. Ook bedreiging door allerlei gevaarlijke stoffen en activiteiten in de omgeving spelen een rol.

Verschillende mensen zijn voor onze stichting aan het werk om de natuur te beschermen; zowel bestuursleden als adviseurs en contactpersonen. (Zie: https://bomenachterhoek.blogspot.com/p/over-de-stichting.html).

Zij overleggen met gemeenten, provincie, politici en collega-natuurbeschermingsorganisaties.

Wij werken het liefst aan de voorkant van processen door het geven van adviezen, het indienen van zienswijzen op nieuw beleid en wetgeving.

Echter ervaren wij helaas bij de politiek niet zelden te weinig werkelijke interesse in - en kennis van de natuur; ondanks het vele gebruik van populaire woorden als: “groen, duurzaam, klimaat, biodiversiteit”, etc..

Soms kunnen we daarom ook juridische procedures niet uitsluiten, zoals handhavingsverzoeken en/of bezwaarschriften of evt. zelfs een beroepsprocedure.

En hoewel onze medewerkers veel energie steken in hun eigen deskundigheidsontwikkeling, hebben wij toch soms bijv. meer zowel specialistische, juridische als ecologische deskundigheid nodig.

Dus hulp is welkom!

ANNA PAULOWNABOOM (Paulownia tomentosa)

De Anna Paulownaboom bloeit in mei met licht lilapaarse trompetvormige bloemen die aan de binnenzijde geel gestreept zijn. De bladeren die na de bloei verschijnen worden ontzettend groot: meer dan 30 cm lang en 15 cm breed. Ze zijn tegenoverstaand, breed-eirond en behaard en hebben een hartvormige voet.

Jonge takken zijn dik en ook viltig behaard (Tomentosa is Latijn voor ‘behaard’). Oudere takken worden kaal en zijn hol. Tussen augustus en oktober groeien er leerachtige, bruine eivormige doosvruchten aan de takken, die aan de onderzijde een spitse snavel hebben.

Rijpe vruchten splijten over de volle lengte open en laten een groot aantal kleine, gevleugelde zaden los. De lege zaaddozen blijven nog lang aan de boom hangen. Jonge planten zijn gevoelig voor vorst, maar een oudere boom is winterhard. Het hout wordt niet door insecten aangetast. Men maakt er onder andere kisten, klompen, meubels en muziekinstrumenten van.

De boom komt oorspronkelijk uit China. Volgens oud gebruik plantte men in China een zaadje van de boom bij de geboorte van een meisje.

De snelgroeiende boom ontwikkelde zich terwijl het meisje opgroeide. Als ze ging trouwen hakten familieleden de boom om en maakten er allerlei gebruiksvoorwerpen voor de bruidsschat van. Nog steeds wordt het hout zowel in China als in Japan veel gebruikt voor houtsnijwerk.

De boom is vernoemd naar de Russische vrouw van Koning Willem II, Anna Paulowna, die een voorliefde had voor bijzondere planten. In het buitenland wordt de boom daarom ook ‘prinsessenboom’ of ‘keizersboom’ genoemd.

Bron: NatuurNetNieuws, uitgave van platform GROEN! natuurlijk: www.groen-natuurlijk.nl

EUROPESE BOOM VAN HET JAAR 2023

De Poolse eik “Fabrykant” won de verkiezing met 45.718 stemmen en mag zich nu een jaar lang de Europese Boom van het Jaar noemen. De Slowaakse Drakeneik werd tweede met 18.198 stemmen. De bijna 250 jaar oude Markiezeneik op landgoed Amelisweerd (U)  kreeg 8.616 stemmen.

Soort: Gewone eik (Quercus Robur L). Leeftijd: 180 JAAR OUD. Regio: Łódź, Polen

    Koning der eiken in een zee van bloemen. (Foto links: Paulina Grzelak, foto rechts: Konrad Ciezki) 

Dit is een van de meest originele bomen in Polen, een symbool van levensduur en wijsheid. Zijn unieke vorm brengt bezoekers naar het park Klepacz in Łódź. Een van zijn takken is s-vormig en meer dan 20 meter lang. Zijn bladerdak reikt tot een indrukwekkende 33 meter hoogte. In het voorjaar staan de saffierweiden rond de eik vol met sneeuwpracht en Siberische pompoenen.

Bron: NatuurNetNieuws, uitgave van platform GROEN! natuurlijk: www.groen-natuurlijk.nl

Hallenbossen

Een hallenbos wordt zo genoemd omdat de rijen dikke beukenstammen met het dichte bladerdak erboven het bos het aanzicht geven van een imposante hal of kathedraal, met pilaren en een gewelfd plafond. Onder het dichte bladerdak kan door gebrek aan licht en door concurrentie van de beukenwortels, weinig groeien.

Het is niet zo gek om van de Romeinse geschiedschrijver Tacitus te lezen dat de Germanen hun heilige wouden hadden. Als je een beukenbos inloopt kun je het gevoel krijgen een kathedraal binnen te stappen. Stammen als zuilen. De sfeer is daar heel anders. Het licht is anders. Zelfs de akoestiek is anders. De beuken vangen zoveel licht dat er op de bodem nauwelijks iets wil groeien.

Zo'n bos wordt een Fagetum Nudum genoem, een naakt beukenbos.

Onze voorouders beschouwden de stille, door gedempt licht belichte beukenbossen als voorbeeld voor de middeleeuwse kathedralen. In de volksmond werden ze 'Heilige hallen' genoemd.

Bron: o.a. Bomenwereld.nl/ Trees for All/ NatuurNetNieuws, uitgave van platform GROEN! natuurlijk: www.groen-natuurlijk.nl

HERSTEL BOSSEN LANDGOED ZUYLESTEIN

Op Landgoed Zuylestein in Leersum is een groot deel van het monumentale bos beschadigd door heftig noodweer in 2021. Voor het herstel worden ruim 11.500 bomen geplant, verspreid over het landgoed. Trees for All werkt samen met bedrijfspartner Hotels for Trees aan het herstel van de bossen van het landgoed. Er wordt onder andere gewerkt aan het herstel van de bomenlanen van het sterrenbos op het landgoed. Een sterrenbos is een bos waarbij verschillende lanen vanuit één middelpunt naar de uiteinden lopen en zo een ster vormen. In de kenmerkende lanen komen 814 nieuwe beuken. 

Ook bosvakken die verloren zijn gegaan door de valwind worden hersteld. Daar komen nieuwe bomen van soorten die in deze omgeving thuishoren zoals beuk, gewone esdoorn, fladderiep, winterlinde, zomereik, hazelaar, tamme kastanje, haagbeuk, lijsterbes en Europese vogelkers.

Het hakhoutbos dat typerend is voor Landgoed Zuylestein heeft ook geleden onder de storm. Dit is bos dat eeuwenlang is gebruikt om hout te oogsten. Het hakhoutbos op het landgoed bestond vooral uit essen. Die bleken niet goed bestand tegen de essentaksterfte. Daarom worden er nu meerdere verschillende soorten aangeplant, zoals vuilboom, lijsterbes, wintereik, winterlinde en hazelaar.

Bron: Trees for All/ NatuurNetNieuws, uitgave van platform GROEN! natuurlijk: www.groen-natuurlijk.nl

Galerijbossen

Galerijbossen zijn bossen die een corridor vormen langs rivieren of wetlands en voorkomen in landschappen die doorgaans weinig bosrijk zijn, zoals savannes. De groeiplaatsen van deze bossen onderscheiden zich van de omliggende landschappen omdat ze bijvoorbeeld voedselrijker zijn of vochtiger en/of er minder grote kans op branden is.

Ze dienen als verspreidingsgang voor faunasoorten, waardoor dieren vrij kunnen bewegen in een door mensen gedomineerd landschap. Het draagt bij door zijn aaneengesloten bladerdak om de kruising van waterlopen naar een bepaald aantal soorten te vergemakkelijken, hetzij door het bladerdak (eekhoorns, kleine zoogdieren, insecten), hetzij via de talrijke stammen van dode of levende bomen die een 'brug' over de rivier vormen. In sommige regio's gebruiken avifaunasoorten de bossen niet alleen voor beweging maar ook voor foerageren en voortplanten.

De bossen zijn soms maar enkele meters breed, omdat ze afhankelijk zijn van het water waar ze langs liggen. Deze bossen zijn in verschillende delen van de wereld kleiner geworden, veroorzaakt door verschillende menselijke activiteiten, zoals de bouw van stuwen en dammen, die hebben geleid tot overstromingen en de natuurlijke stroom van water hebben verstoord. Ze zijn vanwege hun geringe breedte en lange grens zeer gevoelig.

Bron: NatuurNetNieuws, uitgave van platform GROEN! natuurlijk: www.groen-natuurlijk.nl

DE REGENBOOG BOOM - Regenboogeucalyptus (Eucalyptus deglupta).

 De schors van de Eucalyptus Deglupta bladdert op natuurlijke wijze af: de stukken die loskomen, brengen de onderste lagen van het hout aan het licht. De onderlaag bevat alle kleuren van de regenboog: oranje, paars, roze, blauw…

Wat een droom om ooit door een bos vol regenboogbomen te lopen. De bomen zijn niet alleen qua kleur ware kunstwerkjes, maar ook qua grootte. Ze worden zo’n 75 meter! Dat moet een prachtig gezicht zijn.

Helaas wordt de regenboogboom veelvuldig gekapt voor het produceren van papier. De boom groeit in de tropische bossen van de Filipijnen en is niet bestand tegen vorst.

Bron: NatuurNetNieuws, uitgave van platform GROEN! natuurlijk: www.groen-natuurlijk.nl

BIJEN ZIJN ACTIEF IN BOOMKRUINEN VAN BOSSEN

Volgens nieuw onderzoek van de Universiteit van East Anglia bezoeken wilde bijen net zo graag het hoge bladerdak van bossen als de bloemen op de grond. De schaduwrijke binnenlanden van bossen worden doorgaans beschouwd als een slechte habitat voor zonminnende bijen. Maar een nieuwe studie toont aan dat een diverse gemeenschap van wilde bijen hoog boven de schaduw actief is - tussen de takken en bladeren van de bomen in het zonovergoten bladerdak. De boomkruinen spelen een belangrijkere rol bij het behoud van bijen dan eerder werd gedacht, waarbij de nectar- en stuifmeelrijke platanen bijzonder aantrekkelijk zijn voor bijen.

Hoofdonderzoeker Guthrie Allen van de School of Biological Sciences van de UEA, zei: "We wilden meer te weten komen over de activiteit van bijen in het bladerdak en over het potentieel van het bladerdak van bossen om wilde bijengemeenschappen te ondersteunen.”

Het team onderzocht in het late voorjaar de bijengemeenschappen in 15 bosgebieden in een agrarisch landschap in Norfolk. Allen zei: "We hebben ontdekt dat een gevarieerde gemeenschap van wilde bijen actief is in het bladerdak van het bos - en daarmee bedoelen we hoog tussen de takken en het gebladerte van de bomen. De activiteit was bijzonder hoog in de buurt van bloeiende platanen. 

We ontdekten ook dat de bijengemeenschappen verschillen tussen het bladerdak en de onderlaag - de vegetatielaag die dicht bij de bosbodem groeit. En we waren verrast dat de meeste bijensoorten net zo talrijk waren in de onderlaag van het bos als aan de zonovergoten randen van landbouwgrond.

Verder onderzoek is nodig om te begrijpen waarom de gemeenschappen in het bladerdak en de onderbouw verschillen, maar in het algemeen suggereert ons werk dat bossen een belangrijkere rol spelen in de ondersteuning van bijengemeenschappen op landbouwgrond dan eerder werd gedacht."

Bron: NatuurNetNieuws, uitgave van platform GROEN! natuurlijk: http://groen-natuurlijk.nl

Nederlands bossen bedreigd door Staatsbosbeheer

Opiniestuk via het Landelijk Netwerk Bossen-en Bomenbescherming.

Een groot deel van onze Nederlandse natuur, 270.000 ha, valt onder het beheer van Staatsbosbeheer. Aangezien de Nederlandse natuur onder druk staat zou je verwachten dat Staatsbosbeheer als publieksrechtelijke organisatie prioriteit geeft aan het beschermen van deze natuur. Dat is ook het beeld dat wordt uitgedragen tijdens TV programma’s zoals 'Vroege Vogels' en 'Binnenste Buiten'. 

De realiteit is echter dat Staatsbosbeer het laatste decennium zijn focus heeft verlegd naar de houthandel en evenementenbranche ten koste van natuurbehoud.

Tussen 2013 en 2017 is het Nederlandse bos afgenomen met 5400 ha. Het aandeel van Staatsbosbeheer hierin is een afname van 1680 ha, zo’n 3360 voetbalvelden. Hoewel Nederland tot één van de dunst beboste landen van Europa behoort, wordt het merendeel van de houtoogst geëxporteerd naar bosrijke landen als België, Duitsland en Luxemburg. Samen met de Belgische houtverwerkingsgigant IBV werkt Staatsbosbeheer aan de totstandkoming van een nieuw, grootschalig houtverwerkingsbedrijf van Wood Trading & Technologies in Delfzijl. Met het resthout voldoet Staatsbosbeheer zijn leveringscontracten aan verschillende biomassacentrales waarbij men zich beroept op een achterhaald duurzaamheidsideaal dat alleen maar leidt tot meer CO2 uitstoot.

Zelfs al zou Staatsbosbeheer het rondhout beschikbaar stellen voor de Nederlandse houtmarkt, dan kan het momenteel in slechts 3% van de nationale houtvraag voorzien. Men kiest ervoor deze te laten stijgen ten koste van de laatste Nederlandse bossen. Deze handel voltrekt zich binnen een Sywert van Lienden-achtige constructie van BV’tjes en joint ventures. 

Zo verkocht Hoofd Productgroep biomassa Henk van Wanningen houtsnippers aan zichzelf als directeur van Bio Enerco, die dit doorverkoopt aan o.a. Vattenvall. En Staatsbosbeheer medewerker Zwier van Olst was directeur van SBB Projecten BV en Energiehout BV en verzorgde als externe FSC keurmeester de certificering voor zijn eigen biomassa..

Om deze lucratieve handel ten volste te benutten creëert Staatsbosbeheer volop nieuwe natuur. Daarbij worden zonder uitzondering bosrijke gebieden vervangen door bosarme heidevelden, duinen en natte natuur. Men strijkt via het Subsidie Natuur en Landschap (SNL) flinke bedragen aan subsidie op en de bomen worden verkocht als hout en biomassa. Een win-win situatie.

Maar Staatsbosbeheer plant toch ook veel nieuwe bossen aan?

Dat valt nogal tegen, de beloofde 37000 ha nieuw bos is nog lang niet gerealiseerd, waarbij tevens aangemerkt dat een gedeelte hiervan verplichte herplant is vanwege kap. Bovendien krijgen deze bossen veelal een productiefunctie, waardoor slechts 6% van de bomen ouder mag worden dan 100 jaar. De natuurlijke levensduur van een beuk is zo’n 150 tot 200 jaar en eiken en linden kunnen vele malen ouder worden. Van de vorming van een uitgebalanceerd ecosysteem is dus geen sprake. Staatsbosbeheer noemt dit trouwens geen productiebossen maar “multifunctionele bossen”. Men schat blijkbaar in dat de 21e eeuwse mens ondertussen zo afgestompt is dat ie blijmoedig tussen de boomstoppels paradeert.

En die 1/3 deel natuurbos waar Staatsbosbeheer herhaaldelijk mee schermt? De zogenaamde collectie van 'bosparels'?

Dat zijn de bossen met een zeer hoge recreatiedruk vol wandel- en fietspaden (niet zelden opgevuld met schadelijk natuuronvriendelijk afval). De bossen waar Staatsbosbeheer ook graag allerlei evenementen organiseert zoals rally’s, nachtwandelingen en outdoor runs. Dit staat ver af van het beeld van een natuurlijk bos dat floreert bij rust en een natuurlijke ontwikkeling. Bovendien telt men voor het gemak, om maar tot dit jubelend uitgedragen percentage te komen, ook singels en bossnippers mee.

 

Staatsbosbeheer organiseert een groot nachtelijk evenement in Natura 2000- gebied Elswout; een bioscoopvoorstelling met honderden bezoekers en horeca.

De onlangs ontwikkelde bossenstrategie die nog door de kamer geloodst moet worden zou paal en perk moeten stellen aan de exploitatie van onze bossen maar deze ademt duidelijk de invloed van Staatsbosbeheer. Na een lyrische lofzang op de schoonheid van bos en beemd wil men de houtoogst toch vooral laten groeien want: “Een lichte toename is wenselijk omdat mensen zich meer verbonden kunnen voelen met het bos via het gebruik van hout en waardering voor het product.” Met het opvoeren van dergelijke absurde argumenten lijkt men andere belangen te willen verdoezelen.

De natuur mag alleen bestaan als het een economisch doel dient zoals houtvoorziening, decor voor evenementen en plaats biedend aan woningbouw, natuurbegraafplaatsen, zonneparken (met een schaamlap groen eromheen) en windmolens. Nergens mag de natuur gewoon natuur zijn, terwijl het voortbestaan van ons ecosysteem de allerhoogste waarde vertegenwoordigt; namelijk het bieden van een biotoop aan het leven op onze planeet. Staatsbosbeheer, de organisatie die onze laatste natuurlijke bossen zegt te beschermen, vormt in de praktijk zelf de grootste bedreiging en kan daarbij helaas ongecontroleerd zijn gang gaan, want het systeem zit in ons land zo in elkaar dat Staatsbosbeheer zichzelf mag controleren; een o.i. zeer ongewenste, ongezonde en schadelijke ‘Slager Eigen Vlees’ situatie. 

Kaalslag in Boswachterij Ruurlo 

Inmiddels overwoekerd door de Japanse Duizendknoop.

 

WANDELENDE BOSSEN

Een bos is voortdurend in beweging. Boomzaden ontkiemen, jonge boompjes worden opgegeten of groeien uit tot grote bomen, die sterven af, waarna er weer plek ontstaat voor nieuw bos. In een natuurlijke situatie 'wandelt' een bos. Er ontkiemen bomen aan de bosrand of op een open plek, losgewoeld door wilde zwijnen, waar vogels zaden hebben verstopt of uitgepoept. 

De jonge boompjes worden deels weer opgegeten door grote grazers. Op plekken waar die grazers niet komen groeien de bomen uit tot bos. Na vele decennia of soms zelfs eeuwen, valt een boom weer om, door storm, brand, ziekte of ouderdom. Het dode hout is een rijk gevuld buffet voor allerlei schimmels en insecten als het vliegend hert. Op de opengevallen plek groeien kruiden, struiken en uiteindelijk wellicht weer bomen.

In een bos ontstaat niet zomaar een nieuw bos. In de schaduw van reuzen is het voor een klein boompje veel te donker om te overleven. Daarom is een omvallende boom, of zelfs een heel omvallend bos, door storm of brand, voor de natuur een nieuwe kans. Ook ontstaat er rond dood hout een heel ecosysteem aan schimmels, insecten, vogels en vleermuizen.

Dat ‘wandelen' doet een bos overigens in een rustig tempo. Bosranden kun je in de loop van 2 of 3 jaar zien oprukken. De overgang van grasland, via ruigte en struweel naar bos zie je in 20 of 30 jaar gebeuren. Met de hele cyclus tot volgroeid bos ben je zo 200-300 jaar verder.

BRON: ARK Natuurontwikkeling via NatuurNetNieuws Natuurnieuwsbrief juli/aug 2022; uitgave van platform GROEN! natuurlijk: www.groen-natuurlijk.nl

OUDE GROTE BOMEN

Niet elk type groen in een stedelijke omgeving heeft hetzelfde positieve effect op de mens. Eén grote boom met een stevige kruin doet meer dan 10 kleine jonge bomen. Dat blijkt uit een grootschalige studie van Belgische onderzoekers van de Katholieke Universiteit Leuven.

De onderzoekers maakten gebruik van vliegtuigbeelden gemaakt op basis van de LiDAR techniek. Die techniek, in combinatie met een bijzonder algoritme voor de verwerking van de data, stelde hen in staat een heel gedetailleerd 3D-beeld te krijgen van het bomenbestand in een stedelijke omgeving. Ze konden 616.379 bomen identificeren, een beeld schetsen van de grootte van hun kruin en het aantal boomstammen op een bepaalde oppervlakte in kaart brengen.

De patronen die het onderzoek aantoont zijn verrassend. De onderzoeksresultaten suggereren dat het bewaren van oude, grote bomen in een stedelijke omgeving vanuit gezondheidsperspectief meer waarde heeft dan het aanplanten van 10 nieuwe jonge bomen. 

Meer informatie is te vinden in de publicatie 'Residential exposure to urban trees and medication sales for mood disorders and cardiovascular disease in Brussels, Belgium: An ecological study' in Environmental Health Perspectives.

Bron: Katholieke Universiteit Leuven; NatuurNetNieuws Natuurnieuwsbrief juli/aug 2022; uitgave van platform GROEN! natuurlijk: www.groen-natuurlijk.nl